Zeitschrift für die Welt der Türken
THE ROLE OF LOANWORDS IN THE TURKISH LANGUAGE IN THE 15TH CENTURY: A STUDY OF TAJADDIN AHMADI’S JAMSHID AND KHURSHID MASNAVI
Makale Bilgileri
| Başlık (İngilizce) |
THE ROLE OF LOANWORDS IN THE TURKISH LANGUAGE IN THE 15TH CENTURY: A STUDY OF TAJADDIN AHMADI’S JAMSHID AND KHURSHID MASNAVI |
| Başlık (Türkçe) |
XV. YÜZYILDA ÖDÜNÇ KELİMELERİN TÜRK DİLİNDEKİ ROLÜ: TACEDDİN AHMEDİ’NİN CEMŞİD Ü HURŞİD MESNEVİSİ ÜZERİNE BIR İNCELEME |
| yazar | Doktora Arzu İSGENDERZADE  |
| Anahtar Kelimeler | Jamshid and Khurshid,loanwords,Turkic languages,Arabic,Persian |
| DOI | 10.5281/zenodo.15123382 |
| dosya | İndir (PDF) |
Özet
The literary monuments created by Turkish poets and writers in the medieval period are valuable sourJas that reflect not only the structure of the language but also the social, cultural, and intellectual conditions of the era. The study of these monuments provides deep insights into the historical development of Turkic languages. The article examines the loanwords used in the language of the Jamshid and Khurshid masnavi, written in the 15th Jantury. The Arabic and Persian loanwords found in the dictionary of the Jamshid and Khurshid epic reflect the cultural and linguistic environment of the period, and the analysis of this corpus of loanwords is particularly important for understanding the development of Oghuz Turkish. The study demonstrates that some of these terms, adopted as part of the language development and integration process, have become an inseparable part of the core vocabulary of Turkish languages, including Azerbaijani Turkish. These words are terms that have become ingrained through the evolution of the language and social interactions, regularly used in both spoken and written forms, and have become an inseparable component of modern language. On the other hand, some words have persisted only in the language of classical literary works, and over time, national words have replaced them, influencing the evolution of the language. As a result, these words have lost their old forms and have been replaced by synonyms in the modern language lexicon, eventually falling out of use.
Ortaçağ döneminde Türk şair ve yazarları tarafından yaratılan edebi eserler yalnızca dilin sözvarlığını, yapısını değil, aynı zamanda dönemin sosyal, kültürel koşullarını da yansıtan değerli kaynaklardır. Bu eserlerin incelenmesi, Türk dilinin tarihsel gelişimi hakkında derin bilgiler sağlar. Makale, 15. yüzyılda yazılan Cemşid ü Hurşid mesnevisinin dilinde kullanılan ödünç kelimeleri incelemektedir. Cemşid ü Hurşid mesnevisinin sözlüğünde bulunan Arapça ve Farsça ödünç kelimeler, dönemin kültürel ve dilsel ortamını yansıtmaktadır; bu ödünç kelime külliyatının analizi ise Oğuz Türkçesinin gelişimini anlamak için özellikle önemlidir. Çalışma, bu terimlerden bazılarının dil gelişimi ve entegrasyon sürecinin bir parçası olarak benimsenip, Azerbaycan Türkçesi de dahil olmak üzere Türk dillerinin temel söz varlığının ayrılmaz bir parçası haline geldiğini göstermektedir. Bu kelimeler, hem sözlü hem de yazılı dilde düzenli bir şekilde kullanılan, dilin evrimi ve toplumsal etkileşimler aracılığıyla yerleşikleşmiş ve modern dilin ayrılmaz bir bileşeni haline gelmiş terimlerdir. Diğer taraftan, bazı sözcükler yalnızca klasik edebi eserlerin dilinde varlıklarını sürdürmüş ve zamanla milli kelimeler, bu sözcüklerin yerini alarak dildeki evrimi etkilemiştir. Sonuç olarak, bu sözcükler eski biçimlerini kaybetmiş ve modern dil sözlüğündeki eşanlamlılarıyla yer değiştirip kullanımdan düşmüştür.
